बुटवल :-राष्ट्रिय प्राकृतिक स्रोत तथा वित्त आयोगले देशभरका ११ उपमहानगरपालिकाको कार्यसम्पादन मूल्यांकन नतिजा सार्वजनिक गरेको छ। बिहीबार सार्वजनिक नतिजाअनुसार बुटवल उपमहानगरपालिका ६४.४४ अंकसहित शीर्ष स्थानमा रहेको छ भने इटहरी उपमहानगरपालिका ३८.९६ अंकसहित सबैभन्दा कमजोर देखिएको छ।दाङ जिल्लाका दुई उपमहानगरपालिकामध्ये तुल्सीपुरले ६१.५३ अंक प्राप्त गर्दै दोस्रो स्थान नजिक पुगेको छ भने घोराहीले ६१.०८ अंक हासिल गरेको छ।यस्तै, धरान उपमहानगरपालिकाले ४९.७६ अंक प्राप्त गरेको आयोगले जनाएको छ।
आयोगले स्थानीय तहको कार्यसम्पादन मूल्यांकनका लागि १७ वटा सूचक प्रयोग गरेको जनाएको छ। ती सूचकमा वित्तीय अनुशासन, बजेट व्यवस्थापन, राजस्व परिचालन, सामाजिक क्षेत्रका उपलब्धि तथा सूचना प्रविधिको प्रयोगजस्ता विषय समेटिएका छन्।वित्तीय सूचकअन्तर्गत बजेट असारभित्र सार्वजनिक र पारित भए/नभएको, आर्थिक वर्ष २०८१/८२ मा घरजग्गा रजिस्ट्रेसन शुल्क, मनोरञ्जन कर र विज्ञापन करबाट उठेको रकमको ४० प्रतिशत मासिक रूपमा प्रदेश सञ्चित कोषमा जम्मा गरिए/नगरिएको जस्ता विषय समावेश गरिएको छ।
त्यसैगरी, आगामी आर्थिक वर्षको बजेट प्रक्षेपण अर्थ मन्त्रालयमा पेस भए/नभएको, बजेट समीक्षा, राजस्व परिचालनको अवस्था, बजेट खर्च, बेरुजुको स्थिति तथा ‘सूत्र’ सफ्टवेयरको प्रयोगलाई पनि मूल्यांकनको आधार बनाइएको छ।शिक्षा तथा स्वास्थ्य क्षेत्रसँग सम्बन्धित सूचकहरू पनि मूल्यांकनमा समावेश गरिएको छ। विद्यार्थी भर्ना दर, कक्षा ९ मा विद्यार्थी टिकाउ दर, एसइई परीक्षा नतिजा, गर्भ जाँच गर्ने महिलाको अनुपात तथा खोप लगाएका बालबालिकाको अनुपातलाई अंक निर्धारणको आधार बनाइएको आयोगले जनाएको छ।
आयोगका अनुसार देशभरि ८० अंकभन्दा बढी ल्याउने स्थानीय तह चार वटा मात्र रहेका छन्, जसमा अधिकांश पश्चिम नेपाल क्षेत्रका रहेका छन्।
