सुनसरी :-सुनसरीमा भएको दुःखद घटनाले एक परिवारले आफ्ना सदस्य गुमाएको छ। यस्ता घटनामा पहिलो प्राथमिकता पीडितप्रति संवेदना, सत्यको खोजी र कानुनी प्रक्रियाप्रतिको विश्वास हुनुपर्छ। तर पछिल्ला दिनमा सामाजिक सञ्जाल र केही सञ्चारमाध्यममा देखिएको प्रवृत्तिले गम्भीर प्रश्न खडा गरेको छ—के हामी सत्यभन्दा अघि दौडिरहेका छौं?
पुष्टि नभएका सूचना, सम्पादन गरिएका भिडियो, भ्रामक शीर्षक र अफवाहको भरमा बनाइएका सामग्रीले समाजमा भ्रम मात्र फैलाउँदैन, धार्मिक तथा सामुदायिक सद्भावसमेत खलबल्याउन सक्छ। समाचारको उद्देश्य सूचना दिनु हो, उत्तेजना फैलाउनु होइन। क्लिक, भ्यु वा लोकप्रियताका लागि तथ्यहीन सामग्री सार्वजनिक गर्नु पत्रकारिताको मूल्य र दायित्वविपरीत हो।
आज एउटा गलत पोस्टले केही मिनेटमै हजारौं मानिससम्म पुग्न सक्छ। एउटा भ्रामक शीर्षकले समुदाय–समुदायबीच अविश्वास र द्वन्द्वको बीउ रोप्न सक्छ। यस्तो अवस्थामा सञ्चारमाध्यम, सामाजिक सञ्जाल प्रयोगकर्ता, राजनीतिक नेतृत्व र आम नागरिक सबैले आफ्नो जिम्मेवारी बुझ्न आवश्यक छ।
पत्रकारिता भनेको माइक्रोफोन समातेर जे सुनियो त्यही प्रसारण गर्नु होइन, सत्यको खोजी गर्दै तथ्यलाई प्रमाणका आधारमा प्रस्तुत गर्नु हो। अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता लोकतन्त्रको आधार हो, तर त्यो स्वतन्त्रताले झुट, अफवाह वा घृणा फैलाउने अधिकार भने दिँदैन।
यदि कुनै घटनाबारे प्रमाण छ भने सम्बन्धित निकायसम्म पुर्याऔँ। यदि प्रमाण छैन भने अनुमानलाई समाचार र अफवाहलाई सत्यको आवरण नलगाऔँ। दोषी जोसुकै भए पनि कानुनबमोजिम कारबाही हुनुपर्छ, तर निर्दोष व्यक्ति वा समुदायलाई अफवाहका आधारमा दोषी ठहराउने प्रवृत्ति कुनै पनि सभ्य समाजका लागि स्वीकार्य हुन सक्दैन।
सत्य कहिलेकाहीँ ढिलो आउन सक्छ, तर त्यो तथ्य र प्रमाणका साथ आउँछ। अफवाह केही समयका लागि भाइरल हुन सक्छ, तर त्यसले समाजमा दीर्घकालीन अविश्वास, विभाजन र हिंसाको वातावरण सिर्जना गर्न सक्छ।
हामीलाई भीडको फैसला होइन, कानुनको फैसला चाहिएको छ।
आजको आवश्यकता सनसनी होइन, सत्य हो। उत्तेजना होइन, संयम हो। क्लिकको प्रतिस्पर्धा होइन, जिम्मेवार पत्रकारिता हो।आउनुहोस्, भ्युको व्यापार होइन, सत्यको सम्मान गरौँ। न्यायको आवाज बनौँ, अफवाहको औजार होइन।
